Araştırma Makalesi | Açık Erişim
Akademik Literatür Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi (AKALİD) 2024, Clt. 2(3) 284-294
Osmanlı Devleti'nin İlk Dönemlerinde Ordu Yöresinde Ahilik
ss. 284 - 294 | DOI: https://doi.org/10.29329/akalid.2024.1084.3
Yayın Tarihi: Aralık 31, 2024 | Görüntüleme Sayısı: 301/88 | İndirilme Sayısı: 516/118
Özet
Hz. Muhammed döneminde ortaya çıkan ve erdemli davranışları esas alan Erdemlilerin Yemini (Hilfü’l-Fudûl) hareketi, zamanla kurumsallaşarak İslam dünyasında Fütüvvet teşkilatı adını almıştır. Türklerin İslamiyet’i kabul etmeleriyle birlikte bu anlayış, Türk toplumunun sosyo-kültürel yapısıyla bütünleşerek Ahilik teşkilatına dönüşmüştür. İslam prensiplerine bağlılık, mesleki ve ahlaki eğitimi esas alan yapısı, tasavvufi yönü ve güçlü teşkilatlanması sayesinde Ahilik, yalnızca bir meslek örgütü değil, aynı zamanda toplumsal düzeni sağlayan önemli bir kurum hâline gelmiştir. Üretim ve ticaret hayatını düzenleyen Ahilik teşkilatı, esnaf ve zanaatkârlar arasında dayanışmayı güçlendirerek Osmanlı iktisadi ve sosyal hayatında etkili bir rol oynamıştır. Bu makale, Ahilik teşkilatının tarihsel gelişimini kısaca ele alarak, Osmanlı Devleti’nin kuruluş ve erken dönemlerinde Anadolu’daki işleyişini ve Ordu yöresindeki durumunu incelemeyi amaçlamaktadır.
Anahtar kelimeler: Ahilik, Fütüvvet Teşkilatı, Ordu Yöresi, Osmanlı Devleti, Lonca Teşkilatı
APA 7th edition
DEMIRBAS, I. (2024). Osmanlı Devleti'nin İlk Dönemlerinde Ordu Yöresinde Ahilik. Akademik Literatür Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi (AKALİD), 2(3), 284-294. https://doi.org/10.29329/akalid.2024.1084.3
Harvard
DEMIRBAS, I. (2024). Osmanlı Devleti'nin İlk Dönemlerinde Ordu Yöresinde Ahilik. Akademik Literatür Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi (AKALİD), 2(3), pp. 284-294.
Chicago 16th edition
DEMIRBAS, Ismail (2024). "Osmanlı Devleti'nin İlk Dönemlerinde Ordu Yöresinde Ahilik". Akademik Literatür Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi (AKALİD) 2 (3):284-294. https://doi.org/10.29329/akalid.2024.1084.3
AKSOY, Hasan, “Dursun Fakih”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt: 10, Ankara 1994.
ARIKAN, Şeyma, 3 Numaralı Sivas Şeriyye Sicilinin (H.1202-1203/M. 1787- 1788) Transkripsiyon ve Değerlendirmesi, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kayseri, 2009.
ÂŞIKPAŞAZADE, Osmanoğullarının Tarihi, (Haz. Kemal Yavuz - M. A. Yekta Saraç), Koç Kitaplığı Yayınları, İstanbul, 2003.
BARKAN, Ömer Lütfi , “Osmanlı İmparatorluğunda Bir İskân ve Kolonizasyon Metodu Olarak Vakıflar ve Temlikler I: İ. Devirlerinin Kolonizatör Türk Dervişleri ve Zaviyeler", Vakıflar Dergisi, Sayı: 2, Ankara, 1942.
BOZKURT, Nebi, “Kuyumcu”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt: 26, Ankara 2002.
BUZPINAR, Ş. Tufan, “Nakibuleşraf”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt: 32, Ankara, 2006.
ÇAĞATAY, Neşet, Ahîlik Nedir?, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara, 1990.
ÇELİK Şenol, “Orducu”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt: 33, İstanbul, 2007.
DEMİR, Necati, Tacettinoğulları Beyliği, Niksar Belediyesi Yayınları, Niksar, 2017.
FATSA, Mehmet, “Niksar Bölgesindeki Ahi Vakıflarının Karadeniz Bölgesinin İskanı ve İslamlaşmasındaki Rolü”, Vakıflar Dergisi, Sayı: 39, Ankara, 2013.
GÖLPINARLI, Abdülbâki, “İslâm ve Türk İllerinde Fütüvvet Teşkilâtı”, İktisat Fakültesi Mecmuası, Cilt: 11, Sayı: 1-4, İstanbul, 1950.
İbn Battûta Seyahatnamesi, Cilt: 1, (Çev. A. Sait Aykut), Yapı Kredi Yayınları, İstanbul, 2004.
KALLEK, Cengiz, “Müd”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt: 31, İstanbul, 2020.
KAZICI, Ziya, “Ahilik”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt: 1, İstanbul, 1990.
OLTAYLI, İlber, Loncadan Oda’ya İstanbul Ticaret Odasının 125 Yılı Anısına, İstanbul Ticaret Odası Yayınları, İstanbul, 2007.
ÖZCAN, Abdulkadir, “Bostancı”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt: 6, İstanbul, 1992.
ÖZAYDIN, Abdulkerim, “Danişmend Gazi”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt 8, İstanbul, 1992.
PALA, Ayhan, “Türk Kültür Tarihinin Bir Kaynağı Olarak Burgazî Fütüvvetnamesi”, Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Velî Araştırma Dergisi , Cilt: 13, Sayı: 44, 2007.
ŞAHİN, İlhan, “Ahî Evran”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt: 1, İstanbul, 1988.
ŞEKER, Mehmet, İbni Batuta'ya Göre Anadolu'nun Sosyal Kültürel ve İktisadi Hayatı ile Ahilik, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara, 2001.
TEKKOYUN, Ali, “İbn Battuta’ya Göre Anadolu’nun Sosyal-Kültürel ve İktisadî Hayatı İle Ahilik”, Ahilik Ansiklopedisi, Cilt: 2, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı Yayını, Ankara, 2014.
ULUDAĞ, Süleyman , “Fütüvvet”, Diyanet İslam Ansiklopedisi (DİA), Cilt. 13, Ankara, 1996.
YEDİYILDIZ, Bahaddin - Ünal Üstün, Ordu Yöresinin Tarihinin Kaynakları I. 1455 Tarihli Tahrir Defteri, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara, 1992.
YEDİYILDIZ, Bahaddin, “Niksarlı Ahî Pehlevan’ın Darü’s Sülehası”, Türk Tarihinde ve Kültüründe Tokat Sempozyumu, 2−6 Temmuz, Tokat Valiliği Yayını, Ankara, 1986.
