Author :
Abstract
Rusya’nın yayılmacı siyasetinin bir sonucu olan Kafkasya’ya hâkim olma düşüncesi, iki aşamada
gerçekleşmiştir. Bunlardan ilkini 1774 Küçük Kaynarca antlaşması ile tatbik ederken,
1829 yılında Edirne antlaşması ile Kafkasya’ya tamamen hâkim olmuştur. Kafkasya halkı busüreçte çetin mücadeleler vermişse de Rusya’nın yayılmacı faaliyetlerinin önüne geçememiştir. Tarihler
1859’u gösterdiğinde Kafkasya bölgesinde askeri mücadele son bulmuş, Kafkas halkları için
zor günler başlamıştı. Rusya Kafkasya bölgesine hâkim olduktan sonra, asimilasyon, baskı, şiddet
ve kıyımlarla Kafkas halklarını yıldırma politikası uygulamıştı. Baskı ve şiddete uzun süre direnç
gösteremeyen Kafkasyalı kavimler, çareyi tarihi ve dini bağları olan Osmanlı Devleti’ne göç etmekte
bulmuştu. Kafkasya bölgesinden Osmanlı topraklarına 1859 yılında başlayan göç hareketleri 1920
yılına kadar devam etmiş, göçler sonrası binlerce Kafkasyalı ata topraklarını terk etmişti. Osmanlı
topraklarına kara ve deniz yoluyla gelen bu kavimler için çeşitli iskân sahaları tevdi edilmişti. Adana
bu iskân sahalarından birisi olup; Kafkasyalı Çerkes ve Çeçen kavimlere ev sahipliği yapmıştı. Mamafih
Kafkasyalı kavimler iklimsel faktörlerinde etkisiyle Adana bölgesinden ayrılmak istemiş ve
1861-1915 yılları arasında müstakil olarak Maraş ve köylerine göç etmişti
Keywords
Abstract
Russia's expansionist policies regarding the Caucasus were actualized in two distinct and sequential
phases. The initial phase was implemented through the Treaty of Küçük Kaynarca in 1774, and by
1829, Russia had attained comprehensive dominance over the Caucasus through the Treaty of
Edirne. Despite the vigorous and resolute resistance mounted by the Caucasian peoples during this
epoch, they were ultimately unable to impede Russia's expansionist ambitions. By the year 1859,
the military engagements within the region had ceased, marking the commencement of a period of
considerable adversity for the Caucasian populations. Subsequent to the consolidation of its control
over the Caucasus, Russia enacted policies of assimilation, repression, violence, and systematic
massacres to subjugate the Caucasian peoples. Faced with the protracted oppression and violence,
the Caucasian tribes sought refuge by migrating to the Ottoman Empire, with which they maintained
historical and religious affiliations. The migration from the Caucasus to Ottoman territories
began in 1859 and persisted until 1920, leading to the displacement of thousands of Caucasians
from their ancestral lands. Various settlement areas were designated for these migrants, who arrived
by both terrestrial and maritime routes. Among these designated settlement areas was Adana, which
accommodated Circassian and Chechen tribes. However, due to adverse climatic conditions, the
Caucasian tribes subsequently chose to relocate from Adana to Maraş and its surrounding villages
between 1861 and 1915.
